میهن سلامت مجله پزشکی و سلامت میهن سلامت
خبرگزاری مهر،گروه استانها،فهیمه اجاقلو: استان گلستان، با برخورداری از اقلیم مساعد و منابع طبیعی غنی، پتانسیل قابل توجهی برای تبدیل شدن به قطب کلیدی صنعت نوغانداری در کشور دارد. این صنعت سبز، علاوه بر ایجاد اشتغال پایدار و درآمدزایی چشمگیر برای جامعه روستایی، میتواند نقشی اساسی در توسعه اقتصادی منطقه ایفا کند.
هرچند امسال با تولید ۳۵۰ تُن پیله تر و قیمتهای جذاب بازار آزاد (تا ۸۰۰ هزار تومان)، شاهد رونق نسبی در این حوزه بودهایم، اما این موفقیتها همچنان در هالهای از خامفروشی قرار گرفته است. بخش عمدهای از پیلههای ابریشم تولیدی، به جای فرآوری در داخل استان و ایجاد ارزش افزوده و اشتغال بیشتر، به صورت خام صادر میشود و این امر مانع از تحقق کامل منافع اقتصادی حاصل از این صنعت برای گلستان میگردد.
در همین رابطه یکی از فعالان حوزه صنعت نوغانداری در گلستان با بیان اینکه نوغانداری یک صنعت سبز و پایدار محسوب می شود در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: این صنعت با محیط زیست سازگار است وکمترین آلودگی را دارد.
خامفروشی؛ چالش اصلی نوغانداری در گلستان
کیومرث ناظمی یکی از چالش های اصلی صنعت نوغانداری را معضل خام فروشی و عدم وجود صنایع تبدیلی عنوان کرد و گفت: فعالان، پیله تر را با زحمت تولید میکنند، اما به دلیل نبود یا ضعف صنایع تبدیلی هم چون کارخانههای ریسندگی و بافندگی ابریشم در داخل استان یا کشور، مجبورند محصول خود را به صورت خام بفروشند و این یعنی بخش عمدهای از ارزش افزوده که در تبدیل پیله به نخ و سپس پارچه ایجاد میشود از دست میرود و سود اصلی نصیب صنایع پاییندستی میشود، در حالی که زحمت اصلی را نوغانداران کشیدهاند.
وی با اشاره به درآمدزایی مناسب این صنعت برای بهره برداران گفت:سال گذشته نوغاندارن گلستانی با تولید ۳۰۰ تن پیله تر بین ۱۵۰ تا ۱۷۰ میلیارد تومان درآمد نصیب استان کردند.
مجری توزیع تخم نوغان در گلستان ادامه داد: کشاورزان هر بسته تخم نوغان را ۱۰۰ هزار تومان از اداره کشاورزی تحویل و بعد از چهل روز بیش از ۳۵ کیلوگرم پیله تر به عمل می آورند که قیمت هر کیلو پیله تر ۶۰۰ هزار تومان است.
ناظمی اظهار کرد: درآمد کرم ابریشم اولین درآمد کشاورزان در هر سال زراعی است و کشاورزان از پول پیله ابریشم برای نشا برنج استفاده می کنند.
به گفته وی استفاده از منابع تجدید پذیر همچون درخت توت و اشتغالزایی پایدار روستایی،تولید محصول طبیعی و با ارزش نوغانداری را نه تنها به یک صنعت اقتصادی تبدیل کرده بلکه یک صنعت دوستدار محیط زیست محسوب می شود که میتواند نقش مهمی در توسعه پایدار ایفا کند.
رشد چشمگیر صنعت ابریشم در گلستان با افزایش قیمت پیله تر
صنعت نوغانداری در استان گلستان یکی از ظرفیتهای قدیمی و مهم بخش کشاورزی است،شهرستانهایی هم چون مینودشت،گالیکش،رامیان،آزادشهر و گرگان بیشترین فعالیت را در این حوزه دارند.
مدیر جهاد کشاورزی مینودشت با بیان اینکه شرایط اقلیمی مرطوب و وجود باغ های توت استان گلستان را در زمینه صنعت نوغانداری بسیار مستعد کرده است در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: با رشد قابل توجه قیمت پیله و برنامهریزی برای توزیع هشت هزار و ۵۰۰ جعبه تخم نوغان، حمایت از نوغانداران و تقویت صنایع پاییندستی در دستور کار قرار دارد.
مهدی ممشلی با اشاره به توسعه زنجیره تولید ابریشم و کاهش خامفروشی پیله در سال جاری گفت:سال گذشته از محل توزیع هشت هزار جعبه تخم نوغان حدود ۳۰۰ تن پیله تر تولید و روانه بازار شد، اما امسال با افزایش تعداد جعبههای توزیعشده، انتظار میرود میزان تولید نیز رشد قابل توجهی داشته باشد.
به گفته وی، قیمت تضمینی پیله از سوی شورای اقتصاد برای هر کیلوگرم ۶۰۵ هزار تومان تعیین شده است؛ رقمی که نسبت به سال گذشته بیش از دو و نیم برابر افزایش یافته است.
مدیر جهاد کشاورزی مینودشت با بیان اینکه بررسیهای میدانی نشان میدهد قیمت پیله در بازار بین ۷۰۰ تا ۸۰۰ هزار تومان در نوسان است، افزود: تمامی مراحل نوغانداری در استان تحت پوشش کامل بیمهای قرار دارد که نقش مهمی در کاهش ریسک تولید و حمایت از بهرهبرداران ایفا میکند.
ممشلی از اجرای طرحهای توسعهای برای جلوگیری از خامفروشی خبر داد و گفت: هدف جهاد کشاورزی، هدایت نوغانداران از فروش پیله تر به سمت تولید محصولات ابریشمی نظیر نخ و پارچه است تا ارزش افزوده بیشتری در داخل استان ایجاد شود.
سهم ناچیز صنعت نوغانداری گلستان از درآمد ارزش افزوده
اگر چه توسعه صنعت نوغانداری به واسطه شرایط اقلیمی مناسب در گلستان درآمد مناسبی را نصیب کشاورزان و استان کرده است اما خام فروشی پیله تر موجب شده تا این صنعت ارزش افزوده چندانی برای استان ایجاد نکند.
در همین رابطه مسئول نوغانداری جهاد کشاورزی گلستان با بیان اینکه صنعت نوغانداری با وجود ظرفیت بالای اشتغال خانگی، هنوز با چالش خامفروشی و نبود صنایع تکمیلی روبهرو است در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار کرد: علیرغم اینکه کیفیت پیله تولیدی گلستان از بالاترین سطح در کشور برخوردار است، به دلیل فقدان کارخانههای نخریسی و ریسندگی، تمام پیله تولیدی به خارج از استان از جمله خراسان ارسال میشود و عملاً خامفروشی صورت میگیرد.
سحر کریمی افزود: برای رفع این مشکل، نیازمند جذب سرمایهگذاران بخش خصوصی هستیم اما تاکنون ورود جدی در این زمینه صورت نگرفته است با این وجود تلاشها ادامه دارد تا بتوانیم زیرساختهای مورد نیاز برای فرآوری و بستهبندی محصولات ابریشم را در داخل استان ایجاد کنیم.
وی ادامه داد: گلستان جز استانهای برتر در صنعت نوغانداری به شمار میرود، در سطح استان حدود پنج هزار نوغاندار فعال داریم و هر سال بین هشت تا هشتهزار و پانصد جعبه تخم نوغان در استان توزیع میشود.
مسول نوغانداری جهادکشاورزی گلستان با اشاره به دوره ۴۵ روزه پرورش پیله کرم ابریشم گفت: برای هر جعبه تخم نوغان، تقریباً سه نفر اشتغالزایی مستقیم ایجاد میشود که این شغل از نظر درآمد و اشتغال خانگی، برای خانوادهها در مناطق شرقی استان از مراوهتپه تا رامیان بسیار مناسب است.
کریمی، قیمت مصوب خرید تضمینی پیله تر در سال جاری از سوی مرکز توسعه نوغانداری کشور را ۶۰۵ هزار تومان برای هر کیلوگرم اعلام کرد و افزود: خرید تضمینی از طریق تعاون روستایی و کمیته امداد امام خمینی خریداری میشود، اما در بازار آزاد قیمتها گاه تا حدود ۷۰۰ تا ۸۰۰ هزار تومان نیز معامله میشود.
وی بیان کرد:با توزیع حدود هشت هزار و ۵۰۰ جعبه تخم نوغان، انتظار برداشت حدود ۳۵۰ تُن پیله تر در سطح استان را داریم که نسبت به سال گذشته افزایش محسوسی دارد.
مسؤل نوغانداری سازمان جهاد کشاورزی گلستان با اشاره به حمایتها و اقدامات توسعهای افزود: تسهیلات حمایتی از سوی جهاد کشاورزی، کمیته امداد امام خمینی و بنیاد برکت به فعالان این حوزه پرداخت میشود، همچنین آموزشهای رایگان چهرهبهچهره در روستاها توسط کارشناسان جهاد کشاورزی و توزیع نهالهای اصلاحشده درخت توت از مهمترین برنامههای اجرایی استان است.
بر اساس،این گزارش صنعت نوغانداری در گلستان، با وجود پتانسیل بالا برای ایجاد درآمد پایدار، اشتغالزایی روستایی و حفظ محیط زیست، همچنان در گردونه خامفروشی گرفتار است. در حالی که تولید به سطوح قابل توجهی رسیده و حمایتهای خوبی نیز صورت میگیرد، تا زمانی که زنجیره ارزش این صنعت در داخل استان تکمیل نشود و سرمایهگذاری لازم برای ایجاد صنایع تبدیلی و تکمیلی صورت نگیرد، بخش عمدهای از سود بالقوه این صنعت سبز از گلستان خارج خواهد شد. این امر، لزوم اولویتبخشی به جذب سرمایهگذاران و توسعه صنایع پاییندستی ابریشم را بیش از پیش آشکار میسازد.
