با نزدیک شدن به فصلهای سرد سال، گزارشهای مراکز درمانی از افزایش چشمگیر موارد سرماخوردگی و گلودرد در کودکان خبر میدهد. طبق اعلام منابع پزشکی، امسال سرعت انتقال ویروسهای تنفسی بیشتر شده و بسیاری از والدین نگران تشدید علائم در فرزندان خود هستند. کارشناسان سلامت کودک توصیه میکنند که والدین با آگاهی بیشتر از علائم اولیه، روشهای مراقبتی و زمان مراجعه به پزشک، بتوانند از عوارض بعدی جلوگیری کنند.
علت افزایش سرماخوردگی و گلودرد در کودکان چیست؟
طبق بررسیهای انجامشده، کودکان نسبت به بزرگسالان سیستم ایمنی ضعیفتری دارند و به همین دلیل زودتر در معرض ابتلا قرار میگیرند. حضور در مهدکودک، مدرسه، بازی با کودکان دیگر و قرار گرفتن در مکانهای بسته از عواملی است که سرعت انتقال ویروسها را بالا میبرد.
متخصصان همچنین تأکید میکنند که سبک زندگی شهری، آلودگی هوا و تماس مداوم با سطوح آلوده میتواند مسیر ابتلا را کوتاهتر کند. بسیاری از کودکان پس از یک دوره بازی در فضای عمومی یا بازگشت از مدرسه، با علائم اولیه مانند گلودرد خفیف، آبریزش بینی و بیحالی مواجه میشوند؛ علائمی که اگر بهموقع کنترل نشود، میتواند به تب، سرفههای شدید در کودکان و التهاب گلو تبدیل شود.

علائم مهم که والدین باید نسبت به آنها حساس باشند
متخصصان اطفال اعلام کردهاند که والدین باید با دقت بیشتری به علائم اولیه توجه کنند؛ زیرا در کودکان روند پیشرفت بیماری سریعتر اتفاق میافتد. مهمترین نشانههایی که نیاز به مراقبت دارد شامل موارد زیر است:
- گلودرد مداوم که هنگام بلع تشدید میشود
- تبهای بالای ۳۸ درجه که بیش از ۲۴ ساعت طول بکشد
- بیاشتهایی شدید و بیقراری
- سرفههای خشک یا خلطدار
- آبریزش یا گرفتگی بینی
- تغییر صدا یا خشونت صدا
طبق نظر پزشکان، در صورتی که کودک علائمی مانند تنگی نفس، خوابآلودگی غیرطبیعی یا تبهای طولانی داشته باشد، مراجعه فوری به متخصص اطفال ضروری است.
گلودرد در کودکان؛ ویروسی یا باکتریایی؟
در بسیاری از موارد، گلودرد کودکان ماهیت ویروسی دارد و پس از ۳ تا ۵ روز با استراحت و مراقبتهای خانگی بهبود پیدا میکند. اما برخی موارد ناشی از عفونت باکتریایی مانند استرپتوکوک هستند که نیاز به بررسی و تجویز آنتیبیوتیک توسط پزشک دارند.
متخصصان تأکید میکنند والدین از دادن خودسرانه آنتیبیوتیک به کودک اجتناب کنند؛ زیرا مصرف نادرست میتواند موجب مقاومت دارویی و عوارض گوارشی شود. روش تشخیص نوع گلودرد معمولاً با معاینه پزشک و در برخی موارد تستهای سریع انجام میشود.
روشهای مراقبت خانگی برای کاهش علائم سرماخوردگی و گلودرد
در کنار مراجعه به پزشک در مواقع ضروری، رعایت چند نکته خانگی میتواند به کاهش علائم کمک زیادی کند:
1. تامین آب بدن کودک
آب، آبمیوههای طبیعی رقیقشده و مایعات گرم مثل سوپ یا دمنوش ملایم به نرم شدن گلو و کاهش التهاب کمک میکند.
2. رطوبت مناسب محیط
براساس گزارشها، رطوبت کم در خانه میتواند گلودرد را تشدید کند. استفاده از دستگاه بخور سرد یکی از موثرترین روشها برای جلوگیری از خشکی هواست.
3. استراحت کافی
خواب کافی یکی از مهمترین عوامل تقویت سیستم ایمنی کودکان در زمان بیماری است.
4. تغذیه مناسب
غذاهای سبک مانند سوپ مرغ، پوره سیبزمینی یا خوراک سبزیجات برای کودکانی که گلودرد دارند بهتر تحمل میشود.
5. شستوشوی بینی
استفاده از سرم فیزیولوژی به کاهش گرفتگی بینی کمک میکند و تنفس کودک را راحتتر میسازد.

پیشگیری؛ مؤثرترین راه برای محافظت از کودکان
مراکز بهداشت و درمان بارها اعلام کردهاند که رعایت چند نکته ساده میتواند احتمال ابتلای کودکان به ویروسهای تنفسی را کاهش دهد:
- شستوشوی مرتب دستها
- ضدعفونی اسباببازیها و وسایل شخصی
- تهویه مناسب فضای خانه
- پرهیز از حضور کودک در مکانهای شلوغ در فصلهای سرد
- آموزش به کودک درباره لمس نکردن دهان، بینی و چشمها
همچنین توصیه میشود والدین هنگام مشاهده اولین علائم خفیف، کودک را از حضور در محیطهای جمعی مثل مدرسه یا مهدکودک دور نگه دارند تا از انتقال بیماری به دیگران جلوگیری شود.
نقش مراقبت حرفهای در روند بهبود کودک
با افزایش تعداد موارد سرماخوردگی و گلودرد، بسیاری از خانوادهها به دنبال پرستار کودک متخصص هستند تا در دوران بیماری کنار کودک باشد. حضور فردی آموزشدیده میتواند به مدیریت تب، نظارت بر داروها، کنترل علائم و پیشگیری از پیشرفت بیماری کمک کند.
به گفته کارشناسان حوزه مراقبت از کودک، وجود یک پرستار آموزشدیده در منزل باعث میشود والدین در زمانهای شلوغی کاری نگرانی کمتری داشته باشند و روند درمان کودک با دقت بیشتری پیگیری شود.
جمعبندی
سرماخوردگی و گلودرد در کودکان از شایعترین مشکلات فصلهای سرد سال است، اما با آگاهی بیشتر والدین، مراقبت صحیح در خانه و در صورت نیاز دریافت خدمات پرستاری و پزشکی، میتوان از عوارض جدی جلوگیری کرد. متخصصان تأکید میکنند که تشخیص بهموقع، مدیریت درست علائم و پرهیز از مصرف خودسرانه دارو، از مهمترین اقداماتی است که سلامت کودکان را تضمین میکند.
میهن سلامت مجله پزشکی و سلامت میهن سلامت
واقعا این حجم از گلودرد و سرماخوردگی طبیعی هست؟ حس میکنم امسال بچهها خیلی سریعتر مریض میشن. دلیلش فقط فصل سرده یا ویروس جدیدی هم مطرحه؟
طبق گزارش متخصصان، ترکیبی از سردی هوا، کاهش رطوبت، حضور در فضاهای بسته و آلودگی هوا باعث شده امسال شدت ابتلا بالاتر باشه. لزوماً ویروس جدید نیست، اما چرخه انتقال سریعتر شده.